اپلیکیشن دکتر ساینا

پزشک همیشه همراه شماست !

سلام. به دنبال چه چیزی هستید؟
یائسگی‌

یائسگی‌

یائسگی‌ چیست ؟

زمانی شما یائسه در نظر گرفته می شوید که بیش از 12 ماه از توقف قاعدگی شما گذشته باشد. یائسگی می تواند در دهه 40 یا 50 زندگی شما اتفاق بیفتد. روشهای زیادی برای درمان و مدیریت علائم یائسگی وجود دارد که در ادامه به آن‌ها می‌پردازیم.

یائسگی به معنای پایان دوره قاعدگی شماست. زمانی شما یائسه در نظر گرفته می شوید که بیش از 12 ماه از توقف قاعدگی شما گذشته باشد. یائسگی می تواند در دهه 40 یا 50 زندگی شما اتفاق بیفتد.

یائسگی یک فرایند بیولوژیکی طبیعی است؛ اما علائم جسمی آن مانند گرگرفتگی به همراه تاثیرات روحی آن، ممکن است خواب شما را مختل کند ، انرژی شما را کاهش داده و بر کیفیت زندگی شما تأثیر بگذارد. روشهای زیادی برای درمان و مدیریت علائم یائسگی وجود دارد، از تنظیم سبک زندگی گرفته تا هورمون درمانی.

 

علت یائسگی

یائسگی می تواند ناشی از عوامل زیر باشد:

کاهش طبیعی هورمونهای تولید مثل

با نزدیک شدن به اواخر دهه 30 از زندگی زنان، تولید استروژن و پروژسترون در تخمدان ها کاهش می یابد و قدرت باروری کمتر می شود. اینها هورمون هایی هستند که قاعدگی را تنظیم می کنند. در دهه 40 ، دوره قاعدگی شما ممکن است طولانی تر یا کوتاه تر ، سنگین تر یا سبک تر و نامنظم تر شود؛ تا اینکه سرانجام در حدود سن 50 سالگی، تخمدان های شما تولید تخمک را متوقف می کنند و شما دیگر قاعدگی نخواهید داشت.

هیسترکتومی

اگر با هیسترکتومی رحم خود را بردارید اما هنوز تخمدان ها خود را داشته باشید، دچار یائسگی فوری نمی شوید. اگرچه شما دیگر دوره ای ندارید ، اما تخمدان های شما هنوز تخمک آزاد می کنند و استروژن و پروژسترون تولید می کنند. اما در جراحی هایی که هم رحم و هم تخمدانهای شما برداشته می شوند (هیسترکتومی کامل و اوئوفورکتومی دو طرفه) باعث یائسگی فوری می شود. پریودهای شما بلافاصله متوقف می شوند و احتمالاً دچار گرگرفتگی و سایر علائم یا نشانه های یائسگی می شوید که می تواند شدید باشد؛ زیرا در این شرایط تغییرات هورمونی بدن شما به طور ناگهانی اتفاق می افتد و نه طبق روال طبیعی بیش از چندین سال.

شیمی درمانی و پرتودرمانی

این روش های درمانی سرطان می تواند یائسگی را جلو بیندازد و باعث ایجاد علائمی مانند گرگرفتگی در طی یا مدت کوتاهی بعد از دوره درمانی، شود. متوقف شدن قاعدگی (و توانایی باروری) پس از شیمی درمانی همیشه دائمی نیست؛ بنابراین ممکن است هنوز هم به اقدامات پیشگیری از بارداری نیاز داشته باشید.

نارسایی اولیه تخمدان

حدود 1 درصد از خانمها قبل از 40 سالگی یائسگی را تجربه می کنند (یائسگی زودرس). یائسگی ممکن است ناشی از نارسایی اولیه تخمدان باشد؛ یعنی تخمدانهای شما نتوانند سطح طبیعی هورمونهای تولید مثل را تولید کنند. این موضوع می تواند ناشی از عوامل ژنتیکی یا بیماری های خود ایمنی باشد؛ اما غالباً علت آن مشخص نیست. برای این خانم ها، معمولاً به منظور محافظت از مغز ، قلب و استخوان ها، حداقل تا سن طبیعی یائسگی هورمون درمانی توصیه می شود.

 

علائم و نشانه های یائسگی

در ماهها یا سالهای منتهی به یائسگی ، ممکن است علائم و نشانه های زیر را تجربه کنید:

  • دوره های نامنظم
  • خشکی واژن
  • گرگرفتگی
  • لرز
  • عرق شبانه
  • مشکلات خواب
  • تغییرات خلق و خوی
  • افزایش وزن و کاهش متابولیسم
  • نازک شدن مو و خشکی پوست
  • کاهش حجم پستان ها

علائم یائسگی از جمله تغییر در قاعدگی ممکن است برای هر زن متفاوت باشد. به احتمال زیاد ، شما قبل از ورود به دوران یائسگی ، یکسری بی نظمی ها را در دوره های قاعدگی خود تجربه خواهید کرد. مثلا ممکن است یک ماه یا چند ماه پریود نشوید و دوباره سیکل ماهیانه شما بازگردد. یا ممکن است دوره ها کوتاهتر از قبل شود. یادتان باشد که با وجود دوره های نامنظم ، هنوز هم بارداری امکان پذیر است.

 

عوارض یائسگی

پس از یائسگی ، خطر ابتلا به برخی مشکلات پزشکی افزایش می یابد. مثالها عبارتند از:

بیماری قلبی و عروقی (قلبی و عروقی)

با کاهش سطح استروژن، خطر ابتلا به بیماری های قلبی عروقی افزایش می یابد. بیماری قلبی علت اصلی مرگ در خانمها و همچنین مردان است. بنابراین ورزش منظم، رژیم غذایی سالم و حفظ وزن طبیعی در دوران یائسگی بسیار مهم است. شما می بایست از پزشک متخصص در مورد چگونگی محافظت از قلب خود در دوران یائسگی، کمک بگیرید.

پوکی استخوان

یائسگی باعث ضعف و شکنندگی استخوان ها می شود و خطر شکستگی استخوانها را افزایش می دهد. در طی چند سال اول پس از یائسگی ، شما ممکن است با سرعت زیاد تراکم استخوان خود را از دست بدهید و خطر ابتلا به پوکی استخوان در شما افزایش پیدا کند. زنان یائسهای که مبتلا به پوکی استخوان هستند به ویژه در معرض خطر شکستگی ستون فقرات، باسن و مچ قرار دارند.

بی اختیاری و تکرر ادرار

از آنجا که در دوران یائسگی انعطاف پذیری بافت واژن و مجرای ادرار شما کاهش می یابد، ممکن است شما تکرر ادرار شوید که به صورت ناگهانی و شدید اتفاق بیفتد. همچنین ممکن است دچار بی اختیاری ادرار شوید؛ به طوری که حتی با سرفه، عطسه، خندیدن یا بلند کردن یک شی حتی سبک، ترشح داشته باشید. همچنین ممکن است بیشتر اوقات به عفونت ادراری مبتلا شوید.

تقویت عضلات کف لگن با تمرینات کگل (Kegel)و استفاده از استروژن موضعی واژن، ممکن است به تسکین علائم بی اختیاری کمک کند. هورمون درمانی هم ممکن است یک گزینه درمانی مؤثر برای تغییرات واژن و دستگاه ادراری در دوران یائسگی باشد.

اختلال در عملکرد جنسی

خشکی واژن یکی از عوارض شایع در دوران یائسگی است که علت آن کاهش تولید رطوبت و از بین رفتن خاصیت ارتجاعی واژن می باشد. این شرایط می تواند باعث ناراحتی و خونریزی جزئی هنگام مقاربت شود. علاوه بر این، ممکن است میل شما به فعالیت جنسی را نیز کاهش دهد.

مرطوب کننده های واژن و روان کننده های مبتنی بر آب، ممکن است به این شرایط کمک کنند. اگر روان کننده واژن کافی نباشد، در بسیاری از خانمها، استفاده موضعی از استروژن در واژن موثر است که به صورت محصولاتی چون کرم، قرص یا حلقه وجود دارد.

افزایش وزن

بسیاری از خانم ها در دوران نزدیک به یائسگی و در یائسگی، افزایش وزن پیدا می کنند؛ زیرا متابولیسم بدن در این دوران کند می شود. شما برای حفظ وزن فعلی خود نیاز به مصرف غذای کمتر و ورزش بیشتر خواهید داشت.

 

تشخیص یائسگی

علائم و نشانه های یائسگی معمولاً برای تشخیص یائسگی کافی هستند. معمولاً برای تشخیص یائسگی نیاز به انجام آزمایش خاصی نیست؛ اما تحت شرایط خاص، پزشک ممکن است برای بررسی وضعیت شما، در خواست آزمایش خون بدهد. در آزمایش معمولا عوامل زیر ارزیابی خواهد شد:

  • هورمون تحریک کننده فولیکول (FSH) و استروژن (استرادیول) : به دلیل اینکه میزان FSH شما در یائسگی افزایش می یابد و میزان استروژن نیز کاهش خواهد یافت.
  • هورمون تحریک کننده تیروئید (TSH) : زیرا کم کاری تیروئید نیز ممکن است علائمی شبیه به یائسگی ایجاد کند.

 

درمان یائسگی

یائسگی نیازی به درمان پزشکی ندارد. روشهای درمانی بر مدیریت علائم و نشانه های شما و پیشگیری از عوارضی که ممکن است پس از یائسگی رخ دهد، تمرکز دارند. درمان ممکن است شامل موارد زیر باشد:

هورمون درمانی

استروژن درمانی موثرترین گزینه درمانی برای تسکین گرگرفتگی یائسگی است. معمولا پزشک تجویز استروژن را با کمترین دوز و کوتاه ترین  دوره درمان، آغاز می کند. اگر هنوز رحم دارید، علاوه بر استروژن به پروژستین نیز احتیاج دارید. هورمون درمانی با استروژن به جلوگیری از پوکی استخوان نیز کمک می کند.

استفاده طولانی مدت از هورمون درمانی ممکن است برخی از بیماریهای قلبی عروقی و سرطان پستان را در پی داشته باشد، اما شروع هورمون درمانی در زمان یائسگی برای برخی از خانم ها فوایدی را نشان داده است. لازم است شما و پزشکتان در مورد فواید و خطرات هورمون درمانی و اینکه آیا بهترین انتخاب برای شما هست یا نه، صحبت کنید.

استفاده از استروژن موضعی در واژن

برای تسکین خشکی واژن ، استروژن را می توان مستقیماً به صورت کرم، قرص یا حلقه واژینال در واژن استفاده کرد. این روش درمانی مقدار کمی استروژن آزاد می کند که توسط بافت های واژن جذب می شود. این می تواند به رفع خشکی واژن ، ناراحتی در هنگام مقاربت و برخی علائم ادراری کمک کند.

داروهای ضد افسردگی با دوز کم

برخی از داروهای ضد افسردگی از گروه مهار کننده های بازجذب سروتونین (SSRI) ممکن است گرگرفتگی یائسگی را کاهش دهند. استفاده از یک داروی ضد افسردگی با دوز کم، ممکن است برای درمان گرگرفتگی در خانمهایی که به دلایل پزشکی نمی توانند استروژن مصرف کنند، گزینه مناسبی باشد. همچنین در زنانی که در یائسگی به دلیل تغییرات روحی، به یک داروی ضد افسردگی هم نیاز دارند، می توان یک تیر و دو نشان زد.

داروی گاباپنتین

داروی گاباپنتین برای درمان تشنج به کار می رود، اما نشان داده شده است که به کاهش گرگرفتگی نیز، کمک می کند. این دارو در خانمهایی که قادر به استروژن درمانی نیستند و در افرادی که گرگرفتگی در شب دارند، مفید است.

داروی کلونیدین

کلونیدین ، ​​قرصی است که برای درمان فشار خون بالا استفاده می شود و ممکن است به درمان گرگرفتگی یائسگی نیز کمک کند.

داروهایی برای پیشگیری یا درمان پوکی استخوان

بسته به شرایط شما، پزشکتان ممکن است برای پیشگیری یا درمان پوکی استخوان برای شما دارو تجویز کند. داروهای مختلفی وجود دارند که از کاهش تراکم استخوان جلوگیری می کنند و خطر شکستگی استخوان را کاهش می دهند. پزشک ممکن است مکمل‌های ویتامین D را برای کمک به تقویت استخوان تجویز کند.

قبل از تصمیم گیری در مورد هر نوع روش درمانی، در مورد بهترین گزینه های موجود و خطرات و مزایای هر یک از آنها، با پزشک متخصص مشورت کنید. همچنین وضعیت خود را هر ساله با پزشک هماهنگ و به روزرسانی کنید؛ زیرا ممکن است نیازها و گزینه های درمانی شما نیاز به تغییر داشته باشند.

سلام 👋
به دکتر ساینا خوش آمدید.

در مورد بیماری یائسگی‌ به دنبال چه چیزی هستید ؟

دکتر ساینا، مشاوره آنلاین پزشکی
دکتر ساینا، مشاوره آنلاین پزشکی
دکتر ساینا، مشاوره آنلاین پزشکی