نصب اپلیکیشن دکترساینا

تشخیص هوشمند علائم بیماری شما!

چه مادرانی باید سونوگرافی NT انجام دهند؟

تأیید شده توسط تیم پزشکی دکتر ساینا
تأیید شده توسط تیم پزشکی دکترساینا دریافت مشاوره آنلاین

سونوگرافی NT یک روش تشخیصی است که برای غربالگری مشکلات ژنتیکی احتمالی جنین کاربرد دارد. سونوگرافی ان تی با تقریب خوبی، احتمال ابتلای جنین به بیماری‌های مانند سندرم داون را مشخص می‌کند. در این مقاله به بررسی کاربردهای سونوگرافی NT و لزوم انجام آن می‌پردازیم و در انتها سوالات شما را پاسخ می‌دهیم.

سونوگرافی NT چیست؟

سونوگرافی NT نوعی تصویربرداری است که طی آن پزشک با معاینه‌ی مایع پشت گردن جنین، احتمال وجود سندرم داون و برخی از بیماری‌های ژنتیکی را بررسی می‌کند. این سونوگرافی بخشی از غربالگری سه‌ماهه‌ی اول بارداری است و توصیه می‌شود تمام مادران باردار این غربالگری را در انتهای سه ماهه‌ی اول بارداری خود، یعنی بین هفته‌ی یازدهم تا چهاردهم بارداری انجام دهند.

کلمه‌ی NT به معنای شفافیت فضای پشت گردنی است. در ماه‌های اول بارداری در جنین‌هایی که به سندرم داون یا دیگر بیماری‌های ژنتیکی دچار هستند، ضخامت این فضا بیشتر از حالت عادی است. البته نتیجه‌ی سونوگرافی NT به‌صورت آماری گزارش می‌شود و برای افزایش دقت نتیجه‌ی آن معمولاً سونوگرافی NT همراه با آزمایش خون انجام می‌شود.

سونوگرافی ان تی برای غربالگری سندرم داون و برخی بیماری‌های ژنتیکی دیگر در جنین کاربرد دارد.

کاربردهای سونوگرافی NT

هدف اصلی سونوگرافی NT تشخیص سندرم داون (تریزومی کروموزوم ۲۱) است. البته بعضی از دیگر بیماری‌های ژنتیکی مانند سندرم ادوارد (تریزومی کرموزوم 18) و سندرم پاتو (تریزومی کروموزوم 13) نیز از طریق این سونوگرافی قابل تشخیص هستند. در مواردی که نتیجه‌ی سونوگرافی برای این بیماری‌های ژنتیکی مثبت باشد شما می‌توانید با انجام برخی آزمایش‌های تکمیلی از نتیجه‌ی این آزمایش اطمینان حاصل کنید.

سونوی nt

چگونگی انجام سونوگرافی NT

در سونوگرافی NT متخصص سونوگرافی یا پزشک زنان و زایمان با استفاده از یک وسیله‌ی کوچک به نام پروب و با کمک امواج بی‌خطر، وضعیت جنین را بررسی می‌کند. پزشک در این تصویربرداری علاوه بر اندازه‌گیری ضخامت مایع پشت گردن جنین، وضعیت قلب و بزرگی جنین را نیز بررسی می‌کند. همچنین ممکن است ضخامت بند ناف را نیز معاینه کند. گفتیم که برای افزایش دقت سونوگرافی NT، همراه با این تصویربرداری یک یا دو آزمایش خون نیز برای شما تجویز می‌شود. پزشک با بررسی نتیجه‌ی آزمایش خون و نتیجه‌ی سونوگرافی NT احتمال وجود بیماری‌های ژنتیکی را به شما گزارش می‌دهد.

پزشکان معمولاً از شما می‌خواهند هنگام انجام سونوگرافی ان تی با مثانه‌ی پر مراجعه کنید یا قبل از انجام سونوگرافی آب بنوشید. این کار دقت سونوگرافی را بالا می‌برد. سونوگرافی NT با معاینه‌ی شکم انجام می‌شود و نیازی نیست لباس‌های خود را به‌طور کامل دربیارید؛ ولی ترجیحاً لباسی بپوشید که کمی آزاد باشد تا به‌راحتی بتوانید برای معاینه آماده شوید.

دریافت مشاوره آنلاین پزشکی از بهترین متخصص

میزان دقت سونوی NT چقدر است؟

دقت سونوگرافی ان تی به‌تنهایی در حدود 80 درصد است؛ یعنی از هر 10 جنین احتمال بیمار بودن ۸ نفر از آن‌ها به‌طور آماری تأیید یا رد می‌شود؛ ولی نتیجه برای دو جنین از هر 10 نفر قطعی و مشخص نیست. برای بالا بردن دقت نتایج، پزشکان سونوگرافی NT را با آزمایش خون همراه می‌کنند.

در آزمایش خون سطح برخی از هورمون‌ها و پروتئین‌های خون اندازه می‌شود. در مواردی که جنین به سندرم داون مبتلا باشد درصد این هورمون‌ها بیشتر از حالت طبیعی خواهد بود. ترکیب نتیجه‌ی سونوگرافی NT و آزمایش خون دقت این غربالگری را تا 90 درصد افزایش می‌دهد.

در نظر داشته باشید که نتیجه‌ی سونوگرافی NT به‌طور آماری گزارش می‌شود؛ مثلاً ممکن است پزشک پس از بررسی نتایج سونوگرافی و آزمایش خون به شما بگوید احتمال اینکه فرزند شما به اختلال ژنتیکی دچار باشد یک در 1200 است.

میزان دقت سونوگرافی NT حدود ۸۰٪ است. برای بالا بردن دقت از آزمایش خون نیز استفاده می‌شود.

عدد نرمال سونوگرافی NT چقدر است؟

گفتیم که معیار اصلی سونوگرافی NT ضخامت مایع پشت گردن جنین است. اعلام نتیجه نهایی به سن جنین، اندازه‌ی جنین و برخی فاکتورهای خونی بستگی دارد؛ برای مثال می‌توان گفت برای جنینی با قد بین 45 تا 84 میلی‌متر، نتیجه‌ی سونوگرافی NT کمتر از 3.5 میلی‌متر نشان‌دهنده‌ی سلامت جنین است. هرچه عدد حاصل از سونوگرافی NT بیشتر باشد، احتمال اینکه جنین به یکی از بیماری‌های ژنتیکی مبتلا باشد افزایش می‌یابد.

جنین در انتهای سه ماهه‌ی اول بارداری رشد زیادی می‌کند؛ بنابراین بهتر است تفسیر نتیجه‌ی سونوگرافی NT را به پزشک بسپارید و از حدس زدن و پیش‌بینی نتیجه خودداری کنید. توجه داشته باشید که نتیجه‌ی سونوگرافی به‌تنهایی برای تشخیص کافی نیست و پزشک برای تشخیص بهتر سلامتی یا بیماری جنین به نتایج آزمایش خون نیز نیاز دارد.

ناهنجاری قابل تشخیص با سونوی NT

سندرم داون یکی از رایج‌ترین بیماری‌های ژنتیکی است که از طریق سونوگرافی NT قابل تشخیص است. البته این نوع سونوگرافی برای تشخیص برخی بیماری‌های دیگر نیز مورد استقاده قرار می‌گیرد:

  • سندرم ادروارد (تریزومی کروموزوم 18)
  • سندرم پاتو (تریزومی کروموزوم 13)
  • برخی از دیگر اختلالات ژنتیکی
  • برخی از بیماری‌های قلبی
  • مشکلات دیواره‌ی شکمی
  • برخی از بیماری‌های مربوط به اسکلت‌بندی

بهترین زمان انجام سونوی NT بین هفته‌ی یازدهم تا چهاردهم بارداری است.

بهترین زمان برای انجام سونوگرافی NT

فضای شفاف پشت گردن جنین اغلب تا هفته‌ی پانزدهم بارداری به‌مرور محو می‌شود؛ بنابراین به مادران باردار توصیه می‌شود در انتهای سه ماهه‌ی سوم و قبل از هفته‌ی پانزدهم برای انجام سونوگرافی NT اقدام کنند. بهترین زمان انجام این غربالگری بین هفته‌ی یازدهم تا چهاردهم بارداری در نظر گرفته می‌شود.

از آنجایی که در بعضی موارد، پزشک انجام آزمایش‌های تکمیلی را برای مادر تجویز می‌کند، بهتر است زمان انجام سونوگرافی ان تی را به تعویق نینداخته و در هفته‌ی یازدهم یا دوازدهم به پزشک مراجعه کنید.

چه مادرانی باید سونوگرافی NT را انجام دهند؟

به تمام مادران باردار توصیه می‌شود این غربالگری را انجام دهند. البته بعضی عوامل احتمال بروز اختلالات ژنتیکی را برای مادران افزایش می‌دهند؛ ولی احتمال بروز اختلالات ژنتیکی برای هیچ مادری صفر نیست و حتی اگر هیچ‌کدام از این عوامل خطرآفرین شامل شما نشود، باز هم ممکن است جنین شما به چنین اختلالاتی دچار باشد.

همان‌طورکه گفتیم بعضی موارد احتمال رخ دادن چنین مشکلات ژنتیکی را افزایش می‌دهند. ضرورت انجام غربالگری سونوگرافی NT برای مادرانی که شامل یک یا چند مورد از موارد زیر هستند بسیار بیشتر از دیگران است:

  • سابقه‌ی خانوادگی اختلالات ژنتیکی دارید.
  • فرزند قبلی شما به یکی از اختلالات ژنتیکی دچار بوده است.
  • یکی از والدین به اختلالات ژنتیکی و ناهنجاری کروموزومی دچار هستند.
  • سن مادر بیشتر از 35 سال باشد.
  • سن پدر بیشتر از 40 سال باشد.
  • سابقه‌ی چند مورد سقط جنین یا مرده‌زایی داشته‌اید.

کلام آخر دکتر ساینا

انجام سونوگرافی NT به تمامی مادران توصیه می‌شود. این روش تشخیصی باید در هفته‌های یازده تا چهاردهم بارداری صورت بگیرد و پاسخ این روش در زمانی خارج از بازه‌ي ذکرشده چندان قابل استناد نیست. همچنین دقت داشته باشید که سونوگرافی nt پاسخ قطعی به شما نمی‌دهد؛ بلکه میزان احتمال ابتلای فرزند شما به بیماری‌های ژنتیکی را ارزیابی می‌کند. چنانچه درمورد انجام این سونوگرافی یا تفسیر پاسخ آن سؤالی دارید، می‌توانید از پزشکان متخصص زنان دکترساینا مشاوره آنلاین پزشکی دریافت کنید.

سؤالات متداول

مشاوره با پزشک

برای صحبت با پزشک نیاز به مراجعه حضوری نیست! در سامانه‌ی دکتر ساینا می‌توانید در هر زمان و هر کجا از بیش از ۲۵۰۰ پزشک و روان‌شناس متخصص مشاوره آنلاین دریافت کنید.

شاید بپسندید
نظر یا سوال خود را به اشتراک بگذارید

ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

مجله سلامت دکترساینا


دکترساینا